Repsol gidak Solete bat eman dio Zumarragako Euskal Herria hiribideko Alameda tabernari. Solete errekonozimendua toki herrikoi eta atseginei ematen diete. Urretxuko Ezkurra kafetegiak ere Solete bat du. Goierrin hamabi establezimenduk dute Repsolen Soletea. Alamedak, Ezkurrak, Legazpiko Katiluk, Ordiziako Martinez eta Olanok, Olaberriko Zezilioneak, Zaldibiako Lazkao-Etxek, Ezkioko Argindegik, Lazkaoko Itxurrenek, Beasaingo Mandubiko Bentak, Ataungo Urbitartek eta Legorretako Bartzelonak.
Zumarragako Alameda taberna Tina Alejandrok ireki zuen duela 42 urte. Emakume hau Villalon de Campos (Valladolid, Espainia) jaio zen. Azoketan lan egiten zuen eta azoka batean lan egiten ari zela ezagutu zuen bere senarra izan zena: Agapito Poza (Barruelo de Santullan, Palentzia). Pozak bere herriko meategian lan egiten zuen, baina lana arriskutsua iruditzen zitzaion eta Valladolidera joan zen etorkizun hobe baten bila. Ondoren, Urretxura etorri zen emaztearekin. Beraien seme-alabak hemen jaio ziren.
Pozak Irimo enpresan lan egin zuen eta Alejandrok Zumarragako Jofamar taberna hartu zuen. Ondoren, duela 42 urte, Alameda taberna ireki zuen. Oraindik tabernara jaisten da. Egun, bere seme-alabek lan egiten dute bertan: Angel, Tina eta Carlotak.
Zumarraga asko aldatu da 1980ko hamarkadatik gaurdaino. Baita Alameda taberna ere. “Lehen poteatzaile eta karta jokalari asko genituen”, gogoratzen du Tinak. Bere anaiak kamioilariak ere oroitzen ditu. Ez da harritzekoa, Orbegozo enpresara kamioilari asko etortzen baitziren eta gainera Beasain-Bergara errepidea taberna aurretik pasatzen baitzen. “Frantziako kamioilari asko etortzen ziren. Kamioi ilara luzeak egiten ziren. Baskula 18:00etan edo 19:00etan ixten zuten eta kamioilari askok kamioian lo egiten zuten, hurrengo goizean baskula ireki arte. Gure tabernan afaltzen zuten”.
Bere arrebak Ricard botilak erosten zituztela gogoratzen du. Likore hori frantziarra da, baina hemen merkeago saltzen zen. Hori dela eta, Alamedan Ricard botila asko izaten zituzten. Kamioilariek tabernako telefonoa ere erabiltzen zuten. Izan ere, garai hartan ez zegoen mugikorrik. “Beraien agentziakoei tabernako zenbakia ematen zieten eta agentziakoek hona deitzen zuten. Kamioilariei deitzen zietenean, zegokionaren izena ozen esaten genuen”.
Egun, kamioilari gutxi daude bezeroen artean. “Bezero asko ospitaletik, geriatrikotik eta industrialdetik datoz. Bezeroen artean bizilagunak ere baditugu, noski. Lehen afariak ere ematen genituen. Eguneko menuekin jarraitzen dugu, baina afaririk ez dugu ematen dagoeneko. Eta pintxoak lehen baino askoz ere garrantzitsuagoak dira”.
Taberna 07:00etan irekitzen dute, gosariak emateko. Asteburuetan, larunbatean bakarrik irekitzen dute. Larunbat eguerdian asteburuko menu berezia ematen dute. Eramateko janaria ere prestatzen dute. Sare sozialen bidez eskaintzen dute. Eta barrako pintxo eskaintza ikusgarria da
Horretarako, gogor lan egin beharra dago. “Nekatuta gaude dagoeneko, baina Soletea bezalako errekonozimenduek lanean jarraitzeko indarra ematen digute. Bizilagunen onarpena ere badugu: batzuk sarritan etortzen dira, beste batzuk lagun bat ekartzen dute eta pintxoak erakusten dizkiote… Gure pintxoak ez dira Donostiakoak bezalakoak. Hemen betiko sukaldaritza egiten dugu: haragi bolak, mingaina, antxoa dagoenean antxoak, legatza dagoenean legatza, arkume tripotxak, belarria… Lan handia ematen dute eta ez dira barra askotan ikusten. ATA harategiko Juankorekin lan egiten dugu”.
Alameda bezalako jatetxe gutxi gelditzen dira eta, zoritxarrez, Poza anai-arrebek ere ez dute erreleborik izango. “Urte batzuk gehiago jarraituko dugu. Angelek 62 urte ditu, nik 60, nire ahizpak urteren bat gutxiago… Gainera, hirurok elkarrekin lan egitera ohitu gara. Batek alde egiten badu… Ahizpa postreez arduratzen da, ni sukaldeaz eta anaia barraz. Hori bai, denok denetik egiten dugu: zerbitzatu, zuritu… Bestela, ez dago zereginik”. Repsol gidaren errekonozimendua ere jatetxean ospatuko dute: igandean bazkaria egingo dute bikoteekin, seme-alabekin et amarekin.
