Ekainaren 11n egin zen Urola Garaiko Mankomunitateko Batzar Orokorrean bi erabaki garrantzitsu hartu ziren: mankomunitatearen estatutu berrien onarpena eta 2026ko aurrekontuak.
EH Bilduk bi puntuen aldeko botoa eman zuen eta komunikabideetara prentsa oharra bidali du. Bereziki nabarmendu nahi izan du estatutuen berrikuspena, “erakundea etorkizuneko erronketara egokitzeko eta eskualdearen garapenean paper estrategikoagoa jokatzeko aukera emango duen tresna delako”.
EH Bilduk balioan jarri du estatutu berriak adostu eta aurrera ateratzeko erakutsi duen konpromisoa. “Izan ere, EH Bilduk, negoziaketarako tartea irekitzen denean eta akordioetara iristeko borondate zintzoa erakusten denean, bere lana eta konpromisoa jartzen ditu mahaigainean”. Alderdi subiranistaren ustez, “aldaketa nahi baino beranduago iritsi bada ere, legegintzaldia amaitzeko urtebete eskas falta den honetan, positiboa da adostasuna lortu eta Mankomunitatearen oinarri juridiko eta instituzionalak eguneratzea. Negoziazio prozesuan EH Bilduren proposamen guztiak ez badira ere onartu, gure lehentasuna estatutuen erreforma gauzatzea izan da, blokeoa saihestuz eta eskualdearen interes orokorra lehenetsiz”.
Aldaketa esanguratsuenen artean, EH Bilduk bereziki nabarmendu du idazkari-kontu hartzaile lanpostua sortzea eta Lanpostuen Zerrendan jasotzea. Neurri horrek egitura tekniko eta juridiko sendoagoa emango dio Mankomunitateari, kudeaketa profesionalizatuz eta lehendakaritzari beharrezko laguntza eskainiz. Estatutu berrien ekarpen nagusia Mankomunitatea etorkizuneko erronketara egokitzea da. Horretarako, erakundearen xedea eta jardun-esparrua zabaldu dira, erronka demografikoari aurre egiteko, Europako finantzaketa aukerak baliatzeko eta eskualde mailako politika publiko berriak garatzeko gaitasuna indartuz. Helburu berrien artean daude osasun komunitarioa eta herritarren ongizatea sustatzea, hezkuntza eta hezkuntza-jarduera osagarriak bultzatzea, jarduera fisikoa eta kirola sustatzea, eta atzerritar jatorriko pertsonen harrera eta integrazioa indartzea”. EH Bilduren iritziz, helburu horiek txertatzeak Mankomunitateari pisu estrategiko handiagoa emango dio datozen urteetan.
Bestetik, negoziazioetan eztabaidagai izan den beste kontu garrantzitsu bat Batzorde Exekutiboko kideen aukeraketa izan da. EH Bilduk orain arteko sistemari eustea defendatu du, hauteskunde emaitzen araberako D’Hont banaketa aplikatuz. “Sistema horrek eskualdeko borondate politikoaren isla fidelagoa bermatzen du”.
Onartu ez den proposamenetako bat lehendakaritza ereduari lotutakoa izan zen. EH Bilduk herrien arteko txandakako sistematik harago joan eta bailara osoaren ikuspegia lehenetsiko zuen eredua proposatu zuen. “Eredu horretan, lehendakaritza ez litzateke udalerrien arteko txandakatzean oinarrituko, alderdi bakoitzak Mankomunitatea gidatzeko egokien ikusten duen ordezkaria proposatzeko aukera izatea defendatu dugu”.
Bestalde, EH Bilduk “berriro ere” euskararen normalizazioa eta zaintza identifikatu zituen eskualdearen etorkizunerako funtsezko bi arlo gisa. Lan munduaren euskalduntzeari dagokionez, aurreko urtean onartutako “baina gauzatu gabeko ekimenari” jarraipena emateko beharra azpimarratu zuen. Aurten, proiektua garatzeko enpresa bat kontratatu da, eta EH Bilduk baliabide horiek urte honetan bertan exekutatzeko konpromisoa eskatu zuen.
Halaber, Goierriko euskarazko hedabideen bateratze prozesuaren garrantzia nabarmendu zuen. EH Bilduren ustez, euskararen normalizazioan sakontzeko aukera interesgarria da, baina ezinbestekoa izango da prozesua gertutik jarraitzea eta gure eskualdeak duen presentzia bermatzea.
Zaintzaren arloan, EH Bilduk UG Zaintza Lab egitasmoan sakontzeko beharra defendatu zuen, UGLEren, UGGASAren eta administrazioen arteko lankidetzaren bidez zerbitzu soziosanitario berriak, prestakuntza eskaintzak eta jarduera ekonomiko berriak sustatzeko. Era berean, salatu zuen Gipuzkoako Foru Aldundiak ez duela bete 2024an proiektuari emandako laguntzari jarraipena emateko hartutako konpromisoa. Hala ere, EH Bilduren ustez, “eskualdearentzat estrategikoa den proiektua izanik”, Mankomunitateak baliabide propioekin bultzatzen jarraitu behar du eta horrela jaso da 2026ko aurrekontuan.
Horregatik guztiagatik, EH Bilduk aldeko botoa eman zien bai estatutu berriei bai 2026ko aurrekontuei. EH Bilduren ustez, estatutu berriek Mankomunitatea tresna sendoago eta estrategikoago bihurtuko dute, eta aurrekontuek euskararen normalizazioan eta zaintza ereduaren garapenean aurrera egiteko baliabideak jarriko dituzte.
